Een egel houdt winterslaap omdat er in de winter te weinig insecten zijn. De slaap duurt ongeveer van november tot april. In die maanden leeft hij van zijn vetreserve.
In het kort
- De winterslaap begint in november of december en eindigt in april of mei.
- Een egel verliest in de winter ongeveer een kwart van zijn gewicht.
- Af en toe wakker worden is normaal.
- Een magere egel die in de winter overdag rondloopt, heeft hulp nodig.
- Een slapende egel dek je toe en laat je liggen.
Wanneer begint en eindigt de winterslaap?
De bronnen geven iets verschillende data. De Zoogdiervereniging en Natuurmonumenten noemen november of december tot april of mei. Egelbescherming Nederland noemt eind november tot eind april, met jonge egels die pas eind december gaan slapen. De Dierenbescherming houdt eind oktober aan.
Wat gebeurt er in het lichaam?
De lichaamstemperatuur zakt van 35 graden naar 5 tot 10 graden. Volgens Egelbescherming Nederland gaat de hartslag van 180 naar 9 slagen per minuut en de ademhaling van 45 naar 3 keer per minuut. Zo verbruikt de egel heel weinig energie.
De meeste bronnen noemen een gewichtsverlies van een kwart tot bijna een derde. De Egelwerkgroep haalt onderzoek aan dat veel lager uitkomt, rond 4,5 procent.
Hoe zwaar moet een egel zijn?
Hier is geen vast getal voor. De Egelwerkgroep noemt 450 gram als ondergrens en schrijft dat opvangcentra 600 tot 700 gram aanhouden. De Dierenbescherming noemt op de ene pagina 750 gram en op de andere 550 gram voor een egel in goede conditie.
Zelf wegen raadt de Egelwerkgroep af, omdat het de egel stress geeft. Kijk naar het gedrag. Een kleine egel die in november of later overdag rondloopt, heeft te weinig reserve. Bel dan een egelopvang.
Egel wakker in de winter
Een egel wordt in de winter af en toe wakker, voor een paar uur of een paar dagen. Dat is normaal. Zie je 's avonds een egel lopen die er goed uitziet, laat hem dan gaan. Een bakje kattenbrokken en water mag je neerzetten.
Is de egel mager, loopt hij overdag of ligt hij open en bloot, bel dan een egelopvang.
Slapende egel gevonden
Vind je bij het opruimen een slapende egel onder bladeren of in een takkenhoop, dek hem dan weer toe en laat hem liggen. Ruim de rest van die hoek pas in het voorjaar op.
Zo help je in de herfst
- Zet elke avond kattenbrokjes en water neer. Zie egel voeren.
- Laat bladeren en takken in een hoek liggen.
- Controleer een stapel snoeihout voordat je hem verbrandt of versnippert.
- Zet een egelhuis op een rustige, droge plek.
Late jongen hebben het zwaar. Een egel krijgt een nest per jaar, met jongen die tot in oktober geboren worden. Driekwart van de jonge egels haalt of overleeft de eerste winterslaap niet.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt de winterslaap van een egel?
Ongeveer vijf maanden, van november tot april. De bronnen noemen iets verschillende begin- en einddata.
Wordt een egel wakker tijdens de winterslaap?
Ja, af en toe, voor een paar uur tot een paar dagen. Dat is normaal.
Mag je een egel in de winter voeren?
Ja. Volgens Egelbescherming Nederland verhindert bijvoeren de winterslaap niet. Geef kattenbrokjes en water.