Het roodborstje (Erithacus rubecula), officieel de roodborst, is een kleine bruine vogel met een oranjerode borst en een oranjerood gezicht. Het is weinig schuw en komt dichtbij als je in de tuin werkt. Het eet insecten en zoekt die op de grond.
In het kort
- Oranjerode borst en gezicht, bruine rug, lichte buik. Man en vrouw zijn gelijk.
- Eet insecten en spinnen, in de winter ook bessen en zaden.
- Voer gedroogde meelwormen, ongekookte havermout of universeelvoer, op een beschutte plek op de grond.
- Zingt het hele jaar, ook in de winter.
- Broedt laag, in klimop of in een halfopen nestkast.
Kernfeiten
| Wetenschappelijke naam | Erithacus rubecula |
|---|---|
| Lengte | 12,5 tot 14 cm |
| Gewicht | 16 tot 22 gram |
| Kenmerk | oranjerode borst en gezicht |
| Voedsel | insecten en spinnen, aangevuld met bessen en zaden |
| Broedtijd | april tot juli, twee legsels |
| Eieren | 5 tot 7 |
| Broedduur | 12 tot 15 dagen, daarna 13 tot 15 dagen in het nest |
| Nestkast | kast met halfopen voorkant |
| In Nederland | het hele jaar, 300.000 tot 430.000 broedparen |
Hoe herken je een roodborstje?
Een klein, rond vogeltje met een bruine rug, een oranjerode borst en een oranjerood gezicht. De onderbuik is licht. Mannetje en vrouwtje zien er hetzelfde uit. Een jong roodborstje heeft nog geen rood: het is lichtbruin met vlekjes.
Het geluid van het roodborstje
De zang is helder en snel, met tonen die omhoog en omlaag rollen en pauzes van een paar seconden tussen de strofen. De roep is een tikkend geluid.
Het roodborstje zingt het hele jaar. In de herfst en winter verdedigen zowel mannetjes als vrouwtjes een eigen territorium, en dat doen ze met zang. Je hoort het vooral in de schemering. In de stad zingt het soms midden in de nacht, bij het licht van een lantaarn.
Zang
Roep: het tikkende geluid
Wat eet een roodborstje?
Insecten, spinnen en andere kleine diertjes die het op de grond vindt. In de herfst en winter eet het daarnaast bessen en zaden. Daarom volgt een roodborstje je als je spit of bladeren harkt: je legt de bodemdiertjes voor hem bloot.
Roodborstje bijvoeren
Een roodborstje is een insecteneter. Het eet op de grond of op een voedertafel.
- Gedroogde meelwormen.
- Ongekookte havermout.
- Universeelvoer, een zacht voer voor insecteneters.
- Een fijne zadenmix.
Leg het voer op een beschutte plek op de grond. Meer staat bij tuinvogels voeren.
Nest en broeden
Het roodborstje broedt op of vlak boven de grond: in een holte in een boom of muur, tussen klimop of in een dichte struik. Het nest is een slordige kom van gras en blad. Een nestkast met een halfopen voorkant gebruikt het ook.
Het broedt van april tot juli en heeft twee legsels van 5 tot 7 eieren. Het broeden duurt 12 tot 15 dagen. De jongen blijven 13 tot 15 dagen in het nest.
Territorium en trek
Roodborstjes verdedigen hun territorium fel, in de zomer en in de winter. Een deel van de Nederlandse roodborstjes trekt in het najaar naar Spanje en Portugal. Tegelijk komen er wintergasten uit Duitsland, Polen en Scandinavië. Het roodborstje in je tuin in januari is dus niet per se hetzelfde als in juni.
Veelgestelde vragen
Wat eet een roodborstje?
Insecten, spinnen en andere kleine diertjes, in de winter aangevuld met bessen en zaden. Bijvoeren kan met gedroogde meelwormen, ongekookte havermout of universeelvoer op de grond.
Hoe zie je het verschil tussen een mannetje en een vrouwtje roodborstje?
Dat zie je niet. Mannetje en vrouwtje zijn gelijk van kleur.
Waarom zingt een roodborstje in de winter?
In de herfst en winter verdedigen mannetjes en vrouwtjes elk een eigen territorium. Dat doen ze met zang.
Blijft een roodborstje in de winter in Nederland?
Een deel wel. Een ander deel trekt naar Spanje en Portugal, terwijl roodborstjes uit Duitsland, Polen en Scandinavië hier overwinteren.