Elke tuinvogel eet iets anders en op een andere plek. Mezen hangen aan een silo, een vink eet van de grond en een merel wil fruit. Met het juiste voer op de juiste plek krijg je meer soorten in de tuin. Volgens Vogelbescherming Nederland kun je het hele jaar bijvoeren.
In het kort
- Zaadeters zoals mezen, vinken en mussen: zonnebloempitten, zaadmengsels en ongezouten pinda's.
- Insecteneters zoals roodborst, heggenmus en winterkoning: meelwormen en universeelvoer, laag en beschut.
- Merel en spreeuw: appel, geweekte rozijnen en vet.
- Geen brood, melk, margarine of gezouten producten.
- Geef niet meer dan er in een of twee dagen opgaat en maak de voerplek schoon met kokend water.
Welk voer voor welke vogel?
| Vogel | Voer | Waar |
|---|---|---|
| Koolmees | Zonnebloempitten, pinda's, vetbollen | Silo, voedertafel |
| Pimpelmees | Pinda's, vetbollen, zonnebloempitten | Hangende silo |
| Vink | Zaadmengsel | Grond, voedertafel |
| Huismus | Strooivoer, zaden, zonnebloempitten | Grond, voedertafel |
| Roodborstje | Gedroogde meelwormen, ongekookte havermout, universeelvoer | Beschut op de grond |
| Heggenmus | Fijn zaad, meelwormen, ongekookte havermout | Beschut op de grond, langs de rand |
| Winterkoning | Meelwormen, universeelvoer, kruimels vet | Onder struiken |
| Merel | Appel, geweekte rozijnen, universeelvoer | Op de grond, op meerdere plekken |
| Spreeuw | Vet, vetbollen, meelwormen, fruit | Voedertafel, grond |
Bied het voer verspreid aan. Dan eten schuwe soorten ook, en zitten vogels minder dicht op elkaar.
Wat geef je wel en wat niet?
Wel geven
- Zonnebloempitten en zaadmengsels
- Pinda'sOngebrand en ongezouten, in een pindasilo.
- Vetbollen en vogelpindakaasIn een houder, uit de zon.
- Meelwormen en universeelvoerVoor insecteneters. Levend of gedroogd.
- FruitAppel, peer, geweekte rozijnen en krenten.
- Schoon waterElke dag vers, in een platte schaal.
Niet geven
- Brood en andere producten met zoutZout is schadelijk voor vogels.
- Melk
- Boter en margarineWerkt laxerend.
- Pindakaas voor mensenBevat zout. Vogelpindakaas is zonder zout.
- Gekookte etensresten en beschimmeld voerSchimmel is giftig voor vogels.
- Vetbollen of pinda's in een netjeVogels kunnen in het net verstrikt raken.
- Vloeibare olieTast het verenkleed aan.
Wanneer voer je wat?
Bijvoeren kan het hele jaar, maar de behoefte verschilt. In de herfst en winter hebben vogels vet nodig om warm te blijven: vetbollen, pinda's en zonnebloempitten. In de lente en zomer hebben ze voor hun jongen dierlijk eiwit nodig. Geef dan meelwormen en wat fijngestampte eierschaal voor de kalk.
Voer vervangt geen tuin. Vogelbescherming Nederland noemt een vogelvriendelijke tuin, met struiken, bessen en insecten, de eerste stap.
De voerplek schoonhouden
Op een voerplek komen veel vogels dicht bij elkaar, en zo verspreiden ziektes zich. De bekendste is het geel, een parasiet die via speeksel, voer en drinkwater overgaat. Een zieke vogel zit bol en suf en vliegt niet weg als je dichtbij komt.
- Geef niet meer voer dan er in een of twee dagen opgaat.
- Maak de voedertafel schoon met kokend water.
- Verplaats silo's af en toe.
- Ververs het water elke dag en maak de schaal schoon.
- Draag handschoenen bij het schoonmaken en was je handen.
Zie je een zieke of dode vogel bij de voerplek, stop dan minstens twee weken helemaal met voeren. Dode vogels kun je melden bij Sovon of het Dutch Wildlife Health Centre.
Water
Vogels hebben het hele jaar water nodig om te drinken en te baden. Een platte, ondiepe schaal is genoeg. Breek bij vorst het ijs open. Doe er nooit zout of antivries in.
Waar zet je het voer neer?
Kijk naar het raam. De kans dat een vogel tegen het glas vliegt is het grootst als de voerplek 5 tot 10 meter van het raam staat. Zet hem dichter dan 5 meter bij het raam of verder dan 10 meter. Hang vetbollen en silo's buiten bereik van katten.
Veelgestelde vragen
Mag je tuinvogels brood geven?
Liever niet. Brood bevat zout en dat is schadelijk voor vogels. Geef zaden, zonnebloempitten, ongezouten pinda's of vetbollen.
Mag je vogels in de zomer voeren?
Ja. Volgens Vogelbescherming Nederland kan bijvoeren het hele jaar. In de lente en zomer geef je eiwitrijk voer zoals meelwormen, in de herfst en winter vetrijk voer.
Mogen vogels gewone pindakaas?
Nee. Pindakaas voor mensen bevat zout. Gebruik vogelpindakaas, die is zonder zout gemaakt.
Waarom geen vetbollen in een netje?
Vogels kunnen in het net verstrikt raken. Hang vetbollen in een houder.
Wat doe je als er een zieke vogel op de voerplek zit?
Stop minstens twee weken helemaal met voeren en maak de voerplek schoon met kokend water. Draag daarbij handschoenen en was je handen.